مازیار لرستانی که پیشتر با نام شهره صالحی لرستانی شناخته میشد، از چهرههای شناختهشده سینما و تلویزیون ایران است. تصمیم او برای تغییر هویت جنسیتی در سالهای بعد، بازتاب زیادی در رسانهها و فضای مجازی داشت و همین موضوع باعث شد نامش بیش از قبل در مرکز توجه قرار بگیرد.
او در ۳۱ خرداد ۱۳۴۵ در تهران و در خانوادهای با اصالت لرستانی متولد شد. پدرش قاضی بازنشسته دادگستری و مادرش فرهنگی بازنشسته بود. این پیشینه خانوادگی، در کنار علاقه جدی به هنر، مسیر زندگی او را از سالهای نوجوانی به سمت آموزش و فعالیت هنری برد.
مازیار لرستانی فرزند اول یک خانواده سه نفره است و یک خواهر به نام شراره صالحی لرستانی و یک برادر دارد. او اکنون در تهران زندگی میکند و با قدی حدود ۱۶۵ سانتیمتر و وزن تقریبی ۷۰ تا ۸۰ کیلوگرم، یکی از هنرمندانی است که نامش با یک تصمیم مهم و شخصی در حافظه عمومی مانده است.
تحصیلات او در حوزه هنر جدی و قابل توجه است. بعد از کارشناسی کارگردانی تئاتر از دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران در سال ۱۳۶۹، مدرک فوقلیسانس فیلمنامهنویسی را هم از مجتمع فیلمسازی باغ فردوس گرفت.
مسیر هنریاش از همان ابتدا فقط یک انتخاب شغلی ساده نبود. او با نگاه پژوهشی و دغدغهمند وارد هنر شد و پایاننامهاش درباره سینمای اجتماعی نشان میداد که به روایت واقعیتهای جامعه علاقه جدی دارد.
مازیار لرستانی چگونه وارد تئاتر و سینما شد
مازیار لرستانی فعالیت حرفهای خود را از سال ۱۳۶۴ با تئاتر آغاز کرد. همان سالها بود که نشانههای جدی استعدادش روی صحنه دیده شد. نمایشهایی مثل آدمبرفی و زیبایی بیاعتنا فقط شروع راهی بودند که بعدها او را به چهرهای شناختهشدهتر تبدیل کردند.
او تا سال ۱۳۶۹ در تئاتر فعال بود و تجربههای مهمی به دست آورد. بعد هم در سال ۱۳۷۰ با بازی در فیلم سینمایی نیاز به کارگردانی علیرضا داوودنژاد رسماً وارد سینما شد.
مازیار لرستانی در کنار بازیگری، در کارگردانی و نویسندگی هم تجربه دارد. از سال ۱۳۶۶ تاکنون بیش از هفده اثر حرفهای را در مجموعه تئاترشهر تهران روی صحنه برده که از میان آنها میتوان به سلطان مار نوشته بهرام بیضایی و در پوست شیر اثر شون اوکیسی اشاره کرد.
او همچنین در مجموعههایی مانند هتل به کارگردانی مرضیه برومند و فیلمهایی مثل مأموریت آقای شادی هم در بخش نویسندگی و کارگردانی حضور داشته است.
فهرست فعالیتهای هنری مازیار لرستانی
برای اینکه تصویر روشنتری از کارنامه هنری او داشته باشید، فعالیتهایش را در چند بخش مرتب کردهایم.
فیلمهای سینمایی
مازیار لرستانی در طول سالها حضور حرفهای در سینما در آثار مختلفی بازی کرده و نامش در چند پروژه شناختهشده دیده میشود.
مجموعههای تلویزیونی
حضور در سریالهای پرطرفدار هم بخش مهمی از شناختهشدن او برای مخاطبان تلویزیون بوده است.
آثار کارگردانی شده
او علاوه بر بازیگری، در حوزه کارگردانی آثار نمایشی، فیلم کوتاه و پروژههای تلویزیونی هم تجربههای متعددی دارد.
اعلام رسمی تغییر جنسیت شهره لرستانی به مازیار لرستانی
مازیار لرستانی با انتشار یک پست رسمی در صفحه اینستاگرام خود، بهطور علنی از تغییر هویت جنسیتیاش خبر داد و از آن پس با نام مازیار شناخته شد. این خبر واکنشهای زیادی در فضای مجازی و رسانههای داخلی به همراه داشت.
پس از این اعلام، برخی نهادها از جمله صدا و سیما همکاری خود را با او قطع کردند و نقش او از یکی از سریالهای تلویزیونی حذف شد.
او در پاسخ به حاشیهها، در مصاحبهای با خبرگزاری موج توضیح داد:
بزرگترین خبری که میتوانم بدهم این است که هنوز زندهام. اگر جراحی هم انجام دادهام، تصمیمی شخصی و مطابق با عرف و قانون کشور بوده است. مردم من را بر اساس انتخابهایم قضاوت نکنند. من عاشق ایرانم و قصد ترک کشورم را ندارم.
او در ادامه تأکید کرد که کارش فرهنگسازی است و بخشی از این فرهنگسازی، پذیرش تفاوتها و درک تغییرات درونی انسانها است.
مازیار لرستانی در بخش دیگری از صحبتهایش گفته بود که این تصمیم حاصل سالها درگیری درونی و صبر بوده، نه یک انتخاب عجولانه. او از نگاه قضاوتگرانه برخی افراد هم گلایه کرده و خواسته بود دیگران قبل از قضاوت، خودشان را جای او بگذارند.
من، آهنگهایی هستم که در تنهایی خود گوش میدهم. من تمام اشکهایی هستم که سراسر زندگی در خفا ریختهام. دردهایی که کشیدهام، تمام تجربههای تلخ و شیرین، تمام اتفاقهای زندگی، آنان که فقط بر من رفته است، هستم. من تمام انتخابهایم در تمام لحظات زیستهام در این کره خاکم. این منم، منی که عاقبت تکههای زخمخورده وجودش یکپارچه شد.
مازیار لرستانی درباره تغییر جنسیت و حواشی چه گفت
در میان گمانهزنیها و شایعاتی که درباره تغییر جنسیت مازیار لرستانی در رسانهها و شبکههای اجتماعی مطرح شده بود، او با انتشار تصویر شناسنامه جدیدش به بخشی از این حرفوحدیثها پاسخ داد.
او در همان پست نوشت:
این شناسنامه من است و المثنی هم نیست. نسخهای کاملاً رسمی است که هنوز حتی دو صفحه از آن سفید مانده و استفاده نشده و فرصت نکردهام با شناسنامه جدیدم آن را تعویض کنم.
مازیار لرستانی همچنین به شایعات مربوط به ازدواج و فرزند واکنش نشان داد و گفت:
هرگز در طول زندگیام ازدواج نکردهام و هیچ فرزندی ندارم.
او درباره اصالت خود هم توضیح داد و گفت متولد تهران است، اما خانواده و اجدادش از لرستان هستند و خودش را متعلق به قوم لر میداند.
او در بخشی دیگر از حرفهایش از حسرتهای زندگیاش گفت و اشاره کرد که زمان زیادی را صرف رشد شخصی نکرده است. همچنین تأکید داشت که هیچگاه عضو هیچ گروه سیاسی یا اجتماعی نبوده و استقلال فکری و هنریاش را حفظ کرده است.
او از علاقهاش به اشعار مولانا هم گفته و تأکید کرده بود که فضای عرفانی این شعرها برایش آرامشبخش است. در کنار اینها، بارها از قوم لر با احترام یاد کرده و به ریشههای خود افتخار نشان داده است.
او در پایان این بخش با صراحت گفته بود:
من از دروغ و دروغگویان بیزارم و همیشه تلاش کردهام صادق باشم، حتی اگر این صداقت مانع موفقیتم شده باشد.
واکنش هنرمندان به تغییر هویت مازیار لرستانی
تغییر هویت مازیار لرستانی با واکنشهای حمایتی زیادی از سوی برخی هنرمندان همراه شد. خیلیها با پیامهای صمیمانه از شجاعت او گفتند و سعی کردند دلگرمش کنند.
چند نمونه از این واکنشها را اینجا میخوانید:
- شقایق فراهانی نوشت: مازیار عزیز با هر نام و نشانی دوستت داریم، وجودت برای ما ارزشمند است.
- پرستو صالحی گفت: به شجاعتت افتخار میکنم عزیز دل.
- میرطاهر مظلومی نوشت: تو هنرمندی بزرگ هستی، کافی است انسان باشیم، دلی را نشکنیم و حقی را ضایع نکنیم، تو همیشه میدرخشی.
- رابعه اسکویی نیز نوشت: با هر نامی که باشی تو همیشه در قلب منی.
بازگشت مازیار لرستانی به تئاتر با نمایش در انتظار گودو
پس از هفده سال دوری از صحنه تئاتر، مازیار لرستانی با نمایش در انتظار گودو به کارگردانی خودش به تئاترشهر بازگشت. مراسم افتتاحیه این نمایش با حضور هنرمندان و علاقهمندان برگزار شد.
او در این مراسم از حاضران تشکر کرد و گفت:
اجرای نمایشی از بکت آن هم با زبان لری رؤیایی بود که سالها در ذهن داشتم. هدفم این بود که در دل فضای نمایشی، پیامی انسانی منتقل کنم.
او همچنین از درگذشتگانی یاد کرد که سالها در تئاتر ایران اثرگذار بودند و گفت دلش برای آنها تنگ شده است، بهویژه برای امین تارخ و فریماه فرجامی.
سوابق اجرایی و علمی مازیار لرستانی در نهادهای هنری و دانشگاهی
مازیار لرستانی در کنار فعالیتهای هنری، در حوزه آموزش هم فعال بوده و بهعنوان مدرس در مراکز مختلفی مثل جهاد دانشگاهی دانشگاه تهران، مدرسه عالی صدا و سیما، دانشگاه الزهرا، دانشگاه آزاد واحد هنر و معماری و کانون تئاتر بانوان تدریس کرده است.
او همچنین بنیانگذار گروه تئاتر آگر، رئیس فرهنگسرای سالمند و طراح خانه پیشکسوتان هنر بوده است.
پرسشهای پرتکرار درباره مازیار لرستانی
آیا مازیار لرستانی قصد ازدواج دارد
در پاسخ به این سؤال، مازیار گفته بود که در آینده ازدواج خواهد کرد، اما هنوز زمانش نرسیده است. او توضیح داده بود که طبق نظر پزشک، باید شرایط هورمونیاش پایدارتر شود.
خواهر مازیار لرستانی کیست
خواهر او شراره لرستانی است که از ابتدا از تصمیم او حمایت کرده و در یک پست اینستاگرامی، زادروز برادرش را تبریک گفته بود.
آیا شهره لرستانی دوجنسه بود
خیر. مازیار لرستانی دوجنسه نبوده و او یک فرد تراجنسیتی است؛ یعنی هویت جنسیتیاش با جنس ثبتشده هنگام تولدش همخوانی نداشت و بعدها تصمیم به تطبیق جنسیت گرفت.
چرا شهره لرستانی تصمیم به تغییر جنسیت گرفت
او بارها گفته بود که سالها با هویتی زندگی کرده که متعلق به خودش نبوده و در نهایت به این نتیجه رسیده که باید به خود واقعیاش بازگردد. تصمیمی که به گفته خودش، از سر هیجان نبوده و نتیجه سالها تأمل و درگیری درونی بوده است.
